Γιατί δε μένω έγκυος;

δημοσιεύθηκε στις 20/01/2012

Κάθε νέα ζωή ξεκινά με δύο φαινομενικά απλά γεγονότα. Πρώτον, ένα σπερματοζωάριο διεισδύει σε ένα ώριμο ωάριο. Στη συνέχεια, το προκύπτον γονιμοποιημένο ωάριο φωλιάζει στο ειδικά προετοιμασμένο τοίχωμα της μήτρας και αρχίζει να μεγαλώνει. Στην πραγματικότητα, όμως, δεκάδες βήματα επηρεάζονται από έναν καταρράκτη προσεκτικά χρονομετρημένων ορμονών. Μια πλειάδα άλλων παραγόντων θα διαδραματίσουν ρόλο. Επιπλέον, πολλά ζευγάρια καθυστερούν να αποκτήσουν ένα μωρό έως ότου είναι έτοιμα οικονομικά ή έχουν εδραιωθεί στο επάγγελμά τους. Η αναμονή, όμως, μειώνει τις πιθανότητες σύλληψης και αυξάνει τις πιθανότητες αποβολής. Λιγότερες από το 10% των γυναικών στη δεκαετία των είκοσι έχουν προβλήματα με τη στειρότητα, σε σύγκριση με το σχεδόν 30% στις αρχές της δεκαετίας των σαράντα. Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα όπως τα χλαμύδια και η βλεννόρροια, προκαλούν ή να συμβάλουν στην υπογονιμότητα. Οι συνδεδεμένες επιδημίες της παχυσαρκίας και του διαβήτη έχουν επιπτώσεις στην αναπαραγωγική ικανότητα. Περιβαλλοντικοί ρύποι, όπως ορισμένα παρασιτοκτόνα και ότι παράγεται από την καύση πλαστικών, φαίνεται να επηρεάζουν τη γονιμότητα στις γυναίκες και τους άνδρες. Το στρες και το άγχος, τόσο γενικά όσο και για τη γονιμότητα, μπορεί επίσης να προκαλεί προβλήματα. Προσθέστε όλα αυτά με την πολυπλοκότητα της διαδικασίας της σύλληψης και δεν είναι περίεργο ότι η υπογονιμότητα έχει εξελιχθεί σε ένα πολύ κοινό πρόβλημα.

Πότε μιλάμε για υπογονιμότητα;

Ως υπογονιμότητα ή στειρότητα αναφερόμαστε στην κατάσταση κατά την οποία το ζευγάρι δεν μπορεί να καταλήξει σε εγκυμοσύνη παρότι έχει συχνές ελεύθερες επαφές. Περίπου 1 στα 6 με 7 ζευγάρια θα έχει πρόβλημα υπογονιμότητας.

Περίπου 85% των ζευγαριών θα καταλήξουν σε εγκυμοσύνη μέσα σε 1 χρόνο από την έναρξη ελεύθερων και συχνών επαφών. Για κάθε 100 ζευγάρια που επιθυμούν κύηση τα ποσοστά επιτυχίας είναι τα παρακάτω:

  • 20 θα έχουν συλλάβει στον 1ο μήνα προσπαθειών. 
  • 70 θα έχουν συλλάβει μέχρι τον 6ο μήνα προσπαθειών.
  • 85 θα έχουν συλλάβει μέχρι τον 1ο χρόνο προσπαθειών.
  • 90 θα έχουν συλλάβει μέχρι τον 18ο  μήνα προσπαθειών.
  • 95 θα έχουν συλλάβει στον 2ο χρόνο προσπαθειών.

Επομένως ένα ζευγάρι θεωρείται υπογόνιμο αν δεν έχει συλλάβει μετά από 2 χρόνια προσπαθειών.

Υπαρχουν δυο είδη υπογονιμότητας. Η πρωτοπαθής υπογονιμότητα, όπου δεν έχει προηγηθεί ποτέ κύηση και η δευτεροπαθής, όπου υπήρχε κύηση στο παρελθόν , αλλά τώρα έχουν δυσκολίες στην επίτευξη εγκυμοσύνης.

Πότε ζητάμε βοήθεια;

Μερικά ζευγάρια συλλαμβάνουν εύκολα και κάποια άλλα χρειάζονται περισσότερο χρόνο. Αν έχει περάσει ένας χρόνος συχνών και ελεύθερων επαφών καλό θα ήταν να κανονιστεί μια επίσκεψη στο γυναικολόγο. Μάλιστα οι γυναίκες που είναι πάνω από 35 ετών και οποιοσδήποτε άλλος που πιστεύιει από το ιστορικό του ότι πιθανώς να έχει κάποιο πρόβλημα στειρότητας θα έπρεπε να αναζητήσει ιατρική συμβουλή νωρίτερα. Ο γιατρός θα εντοπίσει κοινές αιτίες υπογονιμότητας και θα προτείνει λύσεις. Αν χρειαστεί μπορεί να προετείνει κάποια μέθοδο υποβοηθούμενης αναπαραγωγής όπως σπερματέγχυση, με επιτυχία περί τα 15% ή εξωσωματική αναπαραγωγή με επιτυχία περί τα 30%. Τα ποσοστά επιτυχίας μειώνονται όσο αυξάνεται η ηλικία της γυναίκας.

Αιτίες υπογονιμότητας

Η υπογονιμότητα οφείλοται σε διάφορους παράγοντες. Στο ένα τρίτο των περιπτώσεων οφείλεται σε προβλήματα της γυναίκας, στο άλλο ένα τρίτο σε προβλήματα του άνδρα. Στο 23% η αιτία δεν μπορεί να αποσαφηνισθεί.

ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

1.Προβλήματα ωορρηξίας

Πολύ συχνά το πρόβλημα εντοπίζεται στην ωορρηξία. Μια γυναίκα μπορεί να μην κάνει καθόλου ωορρηξία ή να μην κάνει αρκετά συχνά. Καταστάσεις που προκαλούν προβλήματα ωορρηξίας είναι:

Η πρώιμη εμμηνόπαυση, όπου οι ωοθήκες της γυναίκας σταματούν να λειτουργούν πριν τα 40 έτη.

Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, όπου η ωορρηξία δε γίνεται συστηματικά ή δε γίνεται καθόλου.

Υπερπρολακτιναιμία

Προβλήματα του θυρεοειδούς

Το σύνδρομο του Cushing

Διάφορα χρόνια προβλήματα όπως καρκίνος ή AIDS

2.Προβλήματα μήτρας και σαλπίγγων

Στις σάλπιγγες μεταφέρεται το ωάριο και γονιμοποιείται από το σπερματοζωάριο, οπότε και το γονιμοποιημένο πλέον ωάριο μεταφέρεται στη μήτρα, όπου εμφυτεύεται και αναπτύσσεται. Καταστάσεις που προκαλούν πρόβλημα στη  λειτουργία της μήτρας και των σαλπίγγων είναι:

Χειρουργεία στην περιοχή της κάτω κοιλίας ή πυέλου

Επεμβάσεις στον τράχηλο της μήτρας

Ινομυώματα, που είναι καλοήθεις όγκοι της μήτρας, ιδιαίτερα όταν αυτά αναπτύσσονται κοντά στην εσωτερική κοιλότητα, το ενδομήτριο. Τα υποβλεννογόνια αυτά ινομυώματα, μπορεί να προκαλέσουν στειρότητα ίσως επειδή εμποδίζουν την εμφύτευση του εμβρύου στο ενδομήτριο ή επειδή μπλοκάρουν την μια σάλπιγγα.

Η ενδομητρίωση, όπου ιστός όπως αυτός του ενδομητρίου αναπτύσσεται και σε άλλα σημεία εκτός από το εσωτερικό της μήτρας. Ο έκτοπος αυτός ιστός προκαλεί συμφύσεις, ή κύστεις που παραμορφώνουν τη γεωγραφία της γυναικείας πυέλου. Επίσης η ενδομητρίωση εμποδίζει τη σωστή ωρίμανση και απελευθέρωση του ωαρίου.

Οι φλεγμονές της μήτρας και των σαλπίγγων και των ωοθηκών προκαλούνται συνήθως από σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα. Η κυριότερη επίπτωσή τους είναι η απόφραξη των σαλπίγγων.

Η απολίνωση των σαλπίγγων με την οποία, μερικές γυναίκες προτιμούν να κόψουν, να δέσουν ή να κάψουν ένα τμήμα των σαλπίγγων τους, προκειμένου να μην ξαναμείνουν έγκυες. Αυτή η επέμβαση είναι δύσκολα αναστρέψιμη.

3.Φάρμακα

Μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, όπως η ασπιρίνη και η ιβουπροφένη, αν χρησιμοποιούνται για πολύ καιρό, μπορεί να προκαλέσουν δυσκολία στη σύλληψη

Η χημειοθεραπεία προκαλεί ανεπάρκεια στη λειτουργία των ωοθηκών που μπορεί να είναι μόνιμη

Αντιψυχωτικά φάρμακα και  η σπειρονολακτόνη προκαλούν ανωμαλίες στην ωορρηξία

Τα  ναρκωτικά και η μαριχουάνα προκαλούν ανωμαλίες στην ωορρηξία και στη λειτουργία των ωοθηκών.

4.Ηλικία

Η ηλικία μειώνει αισθητά τις πιθανότητες κύησης. Η γυναίκα που είναι 35 έχει 95% πιθανότητες να μείνει έγκυος στα επόμενα 3 χρόνια συχνών και ελεύθερων επαφών, ενώ η γυναίκα που είναι 38 ετών έχει αντίστοιχες πιθανότητες 75%.

ΑΝΔΡΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

1.Σπέρμα

Προβλήματα σπέρματος αποτελούν το 75% των αιτιών υπογονιμότητας ανδρικής προέλευσης. Συνήθως είναι προβλήματα ποσότητας, κινητικότητας και μορφολογίας σπερματοζωαρίων. Πολλές φορές ο λόγος των προβλημάτων του σπέρματος είναι ανεξήγητος. Στις υπόλοιπες περιπτώσεις μπορεί να ευθύνεται κάτι από τα παρακάτω:

Οι όρχεις, από τους οποίους παράγονται και στους οποίους αποθηκεύονται τα σπερματοζωάρια. Επομένως, ένα πρόβλημα στους όρχεις, όπως φλεγμονή, καρκίνος, χειρουργείο, κρυψορχία, τραυματισμός ή όγκος, μπορεί να επηρεάσει το σπέρμα.

Η απολίνωση σπερματικού πόρου, μέθοδος που επιλέγουν μερικοί άνδρες για στείρωση, κατά την οποία κόβεται και φράσσεται ένα τμήμα των σπερματικών πόρων, οι οποίοι μεταφέρουν τα σπερματοζωάρια από τους όρχεις. Στις περιπτώσεις αυτές κατά την εκσπερμάτωση παράγονται υγρά που δεν περιέχουν όμως σπερματοζωάρια. H επέμβαση αυτή είναι αναστρέψιμη, αλλά με δυσκολίες.

Ο υπογοναδισμός, όπου τα επίπεδα τεστοστερόνης είναι χαμηλά, μπορεί να οφείλεται σε όγκο, ναρκωτικά, ή γονιδιακή πάθηση (σύνδρομο του kallman)

Φάρμακα όπως Σουλφασαλαζίνη, αντιφλεγμονώδες για την αντιμετώπιση της νόσου του crohn  και της ρευματοειδούς αρθρίτιδας, αναβολικά, χημειοθεραπεία, βότανα όπως το κινέζικο Tripterygium wilfordii

Η υπερβολική κατανάλωση οινοπνευματωδών, πάνω από 3-4 μονάδες ημερησίως.

2.Προβλήματα εκσπερμάτωσης

Προβλήματα εκσπερμάτωσης, όπως η παλίνδρομος, όπου το σπέρμα εκσπερματώνεται στην ουροδόχο κύστη του άνδρα και η πρόωρη εκσπερμάτωση.

ΚΟΙΝΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ

1.Σωματικό βάρος

Ο υπέρβαρος ή παχύσαρκος άνδρας και η υπερβαρη ή παχύσαρκη γυναίκα αντιμετωπίζουν προβλήματα υπογονιμότητας. Ιδιαίτερα στη γυναίκα τόσο τα παραπανίσια κιλά όσο και τα κιλά που είναι λιγότερα του φυσιολογικού μπορούν  να επηραάσουν την ωορρηξία της.

2.Σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα

Μερικά ΣΜΝ σχετίζονται με  υπογονιμότητα, όπως τα χλαμύδια που προκαλούν σαλπιγγίτιδα στις γυναίκες ή στους ανδρες φλεγμονή του όσχεου ή των όρχεων.

3.Κάπνισμα

4.Επάγγελμα, απασχόληση

Η επαφή με κάποια φυτοφάρμακα, χημικά, διαλύτες μπορεί να επηραάσει την γονιμότητα

5.Άγχος

Το άγχος όχι μόνο μπορεί να επηρεάσει τη σχέση του ζευγαριού, την επιθυμία για σεξ και κατά συνέπεια τη συχνότητα των επαφών. Το υπερβολικό άγχος μπορεί προκαλέσει προβλήματα ωορρηξίας, αλλά και  προβληματικό σπέρμα.

6.Διατροφή

Για τη γυναίκα έχει γίνει συχνά αναφορά στη βλαπτική επίδραση που μπορεί να έχει στη γονιμότητά της η διατροφή πλούσια σε τρανς λιπαρά σε σχέση με μονοακόρεστα λίπη, σε περισσότερες πρωτεΐνες ζωικής προέλευσης σε σχέση με πρωτεΐνες φυτικής προέλευσης, σε  υδατάνθρακες υψηλού  γλυκαιμικού δείκτη, σε γαλακτοκομικά χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά και διατροφή φτωχή σε τροφές που περιέχουν σίδηρο. Μια άλλη μελέτη μας λέει ότι οι άνδρες που καταναλώνουν πολύ κόκκινο κρέας και η διατροφή τους είναι φτωχή σε φρούτα και δημητριακά όπως βρώμη και σιτάρι, παρουσιάζουν χειρότερο σπέρμα.

17-08-2017 Πέμπτη

Μάθε ποιες είναι οι γόνιμες μέρες σου

Μέτρα τον κύκλο σου!
Ενημερώσου έγκαιρα για τις κρίσιμες μέρες του μήνα.

Web Design & Development by Generation Y